Ca khúc mới của Tú Minh
Từ nhạc tình đến nhạc xã hội

Nữ nhạc sĩ Tú Minh, người nổi tiếng với “Hãy Cứ Là Tình Nhân” vừa hoàn thành ca khúc mới mang tên “Nhà Trống Quá Chị Ơi.” Có thể nói từ nhạc tình Tú Minh vừa nhảy một bước sang nhạc xã hội và “Nhà Trống Quá Chị Ơi” được coi như một bước ngoặt trong suy nghĩ và sáng tác của chị.

“Nhà trống quá chị ơi!”
Nói về ca khúc mới của mình, Tú Minh cho biết, cách đây khoảng nửa năm, nhạc sĩ Trần Quảng Nam – phu quân của chị - có nói với cô Thanh Phương, học trò của anh Nam, rằng: “Hôm nào thầy hoặc cô sẽ viết cho con một bản nhạc nói về hoàn cảnh mấy cô gái lấy chồng Đài Loan, Hồng Kông để cho con hát.”  Lúc ấy chị chỉ nghe qua mà không có ý kiến gì. 

Nhưng về sau, khi đọc tin tức và nghe nhiều người bàn tán về việc các cô gái trong nước lấy chồng ở các nước Á Châu bị đối xử rất tàn nhẫn, chị thấy lòng mình không vui. 

Cách đây vài tuần, sau dịp Trần Quảng Nam gặp lại bạn bè Quốc Gia Nghĩa Tử từ Texas, anh mang theo một bài thơ của người bạn học tên là Nguyễn Ngọc Lập, định rồi sẽ phổ nhạc. Xúc động khi vô tình đọc được bài thơ, chị nói với Trần Quảng Nam là chị sẽ phổ nhạc này theo thể loại dân ca Nam Bộ để phù hợp với âm nhạc địa phương nơi các cô gái miền Nam bị “bán” cho mấy ông Đài Loan, Đại Hàn... 

Nhưng khi bắt tay vào mới thấy việc phổ bài thơ này không phải dễ vì bài thơ được viết theo thể loại tự do, gần giống như văn xuôi và có những từ không thích hợp để đưa vào nhạc. 

Vả lại, chị nói, muốn viết nhạc theo làn điệu Nam Bộ thì cần phải tạo những giai điệu dễ nghe, dễ nhớ, dễ hiểu thì mới dễ đi vào lòng quần chúng.  Cho nên vì muốn giữ giai điệu theo ý mình và để bài nhạc có giai điệu không giống như một bài nhạc phổ thơ, Tú Minh chỉ lấy ý chính của bài thơ cộng thêm ý của mình vào.  Bài nhạc có lời như sau:

Nhà trống quá chị ơi!
Mai chị đi dù chưa đến tuổi dậy thì
Còn thích đánh ô quan, chơi banh đũa, nhảy dây trước sân
Mẹ cha ốm đau không nuôi được cả bầy con thơ
Chị đi lấy chồng để em được là được ăn no

Nhà trống quá chị ơi!
Mai chị đi, dù Đài Loan hay với gã Đại Hàn
Bụng to trán cao nhưng tim nhỏ như hạt mè khô
Mà thôi lo lắng chi cũng như con Nghé con Ngọ
Lấy chồng ngoại bang còn hơn đào phế liệu nuôi thân

ĐK:  Xóm mình xưa nghèo xơ
Nay nhà tranh vách lá đã thay bằng nhiều căn ngói đỏ
Nép vào lưng chị vừa mừng em vừa lo
Chị bỏ đi rồi nhà mình trống quá chị ơi!

Tú Minh rời Việt Nam năm 1990, khi 18 tuổi. Trả lời câu hỏi người viết nhạc nào ảnh hưởng đến chị nhất?  Chị nói chị  nghe nhiều nhạc của Phạm Duy, Trịnh Công Sơn, Phạm Đình Chương, Từ Công Phụng, Ngô Thụy Miên và nhiều nhạc sĩ tiền chiến khác, nhưng nếu hỏi ai đã ảnh hưởng đến Tú Minh nhất thì câu trả lời là... không có ai cả!  

Chị nhận thấy nhạc của mỗi người đều có nét hay riêng để mình học hỏi.  “Cũng chính vì không chịu ảnh hưởng của ai nên âm nhạc của tôi có dịp được thể hiện đa dạng hơn, nhất là sau khi lồng các làn điệu dân ca vào trong tác phẩm của mình.”

Đây cũng có thể là hướng sáng tác mới của Tú Minh để khỏi chạy đua theo dòng nhạc thời thượng bây giờ.  “Sở dĩ Tú Minh có hướng đi này vì không muốn âm nhạc thuần tuý Việt Nam bị mai một. Nó là một phần của văn hoá Viêt và cũng chính là một phần của đời sống Tú Minh.” 

Nguyễn Xuân Hoàng

Đôi nét về ca nhạc sĩ Tú Minh:
Sinh 29 tháng 7, 1972, học Dương Cầm cổ điển và tân nhạc từ 8 tuổi với nhiều giáo sư, trong đó có Thủy Hoằng và Trần Trịnh. Học lóm đàn Tây Ban Cầm từ một người chú năm 10 tuổi. Tham gia sinh hoạt văn nghệ từ thời trung học cho đến đại học. Vài tháng từ khi chớm 17 tuổi, 7 sáng tác đầu tay được viết, trong đó, một số ca khúc (Xa Cách, Tuổi Xuân Thì, Đêm Mưa) đã chiếm ngay được cảm tình của thính giả khi CD mang những bài hát này được ra đời năm 1999. Năm 1999, CD Hãy Cứ Là Tình Nhân ra mắt tại San Jose với thành công lớn. Ngoài những ca khúc vừa kể, bản Hãy Cứ Là Tình Nhân đã gây sôi nổi và nhiều tranh cãi trong giới thưởng ngoạn, do đề tài được xem như quá "mới lạ". CD mới nhất (Tương Tư) chưa ra mắt nhưng đã có những ca khúc được phổ biến khá rộng rãi trên phương tiện thông tin liên mạng (Ân Ái Đêm Về, Tương Tư, Ghen Online v.v...)

(Trích tài liệu Suối Nguồn Tâm Tư Online)