KHÁM PHÁ MỚI
TYLENOL
ĐI VỚI CAFFEINE TĂNG NGUY CƠ TỔN THƯƠNG GAN?
Một cuộc khảo sát về thuốc Tylenol vừa được công bố nhằm lưu ý những người dùng thuốc rằng: hãy cẩn thận khi dùng thuốc Tylenol hoặc những loại dược phẩm có chứa chất acetaminophen, cùng một lúc với uống cà-phê.
Bởi vì, cuộc nghiên cứu cho thấy rằng một hỗn hợp chất acetaminophen và caffeine có thể gây tổn thương cho gan, nhất là nơi những người nghiện cà-phê. Cuộc nghiên cứu sơ khởi này do trường Đại Học Washington tại Seattle thực hiện.
Các nghiên cứu trước đây đã liên kết việc uống rượu và dùng thuốc có chứa chất acetaminophen với nguyên nhân gây hư hại gan, bây giờ đây là cuộc khảo sát đầu tiên liên kết chất caffeine với nguy cơ tổn thương gan.
Các nhà khoa học tại University of Washington đã khám phá ra rằng sự sử dụng chất acetaminophen, một trong những thành phần của nhiều loại thuốc giảm đau, được bán tự do trên các quầy hàng như Tylenol, và caffeine thường có thể gây tổn thương các tế bào của mô gan. Cuộc nghiên cứu còn phát giác ra một liên hệ giữa sự tổn thương gan và một số loại thuốc do bác sĩ chỉ định có chứa hai chất caffeine và acetaminophen cùng một lúc, chẳng hạn một số dược phẩm từ Anacin và Excedrin, thường được dùng để trị nhức đầu, viêm khớp và các chứng đau nhức khác.
Theo các nhà nghiên cứu thì người sử dụng thuốc cần phải hạn chế số lượng caffeine trong thức uống khi đang dùng các loại thuốc có chất acetaminophen. Chất caffeine thường chứa trong cà-phê uống hàng ngày, trong nhiều thứ nước giải khát và tăng lực phổ thông, chẳng hạn như Red Bull.
KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Các chuyên viên đã phát giác rằng chất caffeine có thể làm tăng gấp ba số lượng sảnï phẩm phụ chứa độc tố (toxic by-product), N-acetyl-p-benzoquinone imine (NAPQI), một enzyme* được sản tạo ra trong quá trình phân hủy acetaminophen, nó cũng là tác nhân gây ra tổn thương gan và không thích hợp trong hầu hết các trường hợp có sự tương tác của hỗn hợp rượu-acetaminophen độc hại.
Cuộc nghiên cứu mới nhất này đã tập hợp tài liệu bằng sự thử nghiệm vi trùng E. coli, là loại vi trùng mà về mặt di truyền học, nó thường được dùng để biểu tượng cho enzyme loài người trong lá gan đã khử độc hầu hết các loại dược phẩm được chỉ định và mua tự do. Các vi trùng sử dụng trong thử nghiệm được đặt vào dươí những liều lượng chất acetaminophen và caffeine lớn hơn liều lượng mà hầu hết mọi cá nhân có thể tiêu thụ trong một ngày. Tuy vậy, chúng vẫn không tìm thấy chính xác sự giới hạn của độc tố trong cả hai chất ấy nơi con người.
Trong các nghiên cứu tại phòng thí nghiệm thú vật, nhà hóa học Sid Nelson, Ph.D. và các đồng nghiệp tại Đại Học Washington nhận thấy rằng những liều lượng caffeine cao hơn là gia tăng sự tổn thương gan một cách trầm trọng nơi loài chuột với gan bị tổn thương do chích acetaminophen.
Tiến sĩ Nelson cho biết là một số bệnh nhân có thể dễ bị ảnh hưởng của sự tương tác độc chất này, hơn những người khác, kể cả những bệnh nhân đang uống một số dược phẩm chống động kinh, co giật, như carbamazepine và Phenobarbital, hoặc những người đang dùng các dược thảo bổ sung St. John’s Wort. Những sản phẩm này, thường dùng để nâng cao mức các enzyme làm sản sinh ra độc tố xúc tác NAPQI, có thể bị tăng quá mức nếu một người nào đó đã đưa vào bụng các chất acetaminophen và caffeine.
CẦN PHẢI NGHIÊN CỨU THÊM
Bác sĩ Steven Lidofsky, Giám đốc nghiên cứu về bệnh Gan và Bệnh đường Ruột của Đại Học Y Khoa Vermont và Trung tâm Y Khoa Fletcher Allen tại Burlington, Vt, cho hay rằng ông không thể biết phải chăng có sự tương quan giữa sự tiêu thụ caffeine và acetaminophen với sự tổn thương gan, bởi vì chất caffeine lâu nay thường được dùng để làm chậm lại sự hao tổn gan trong các bệnh nhân mắc bệnh gan kinh niên. Ông nói rằng câu trả lời có thể được tìm thấy trong cái cơ chế hiện tại hoặc trong sự phát triển tiên khởi của những enzyme độc tố này và bằng cách nào chúng ảnh hưởng tới gan.
Bác sĩ Lidofsky nói “Tận cùng của suy nghĩ, thật khó mà tưởng tượng bằng cách nào caffeine có thể làm hại gan. Tôi cần phải nghiên cứu. Caffeine làm giảm thiểu các chất chống oxy hóa trong gan, không biết vì lý do nào nó chuyển chất xúc tác NAPQI thành độc tố. Tôi ngạc nhiên rằng caffeine lại có thể gây ra điều này. Trong vấn đề bằng cách nào acetaminophen gây tổn thương gan và là một độc tố chuyển hóa, những sự vật có thể làm tăng tiến độc tố acetaminophen là những cái ức chế các chất chống oxy hóa trong gan.”
Bác sĩ Douglas Adler, một chuyên gia về đường ruột và dạ dày tại Viện nghiên cứu về Đường ruột North Shore ở Skokie, Illinoise, vừa nhấm nháp ly cà phê lúc xế chiều, vừa nói rằng tôi không chắc là chất caffeine có thể có ảnh hưởng trên lá gan, nhưng ông biết rằng chỉ việc dùng quá liều lượng acetaminophen mà thôi cũng có giết lá gan nếu không kịp thời chữa trị bằng cách thay gan một khi đã bị hư hại.
Bác sĩ Adler nói thêm “Tôi chưa thấy caffeine gây ra tổn thương gan. Tôi không nghĩ là Tylenol chẳng hạn, được uống theo chỉ dẫn, lại có thể gây tổn thương, nhưng nếu quý vị bắt đầu uống liều lượng lớn hơn và thường xuyên hơn, thì nó có thể dẫn đến tổn thương gan.”
Thế nhưng, trong mùa hè vừa qua, loại thuốc giảm đau này đã được các hãng tin đua lên báo chí, khi một cuộc nghiên cứu của Đại Học North Carolina phát giác rằng Tylenol được dùng bốn ngày liên tục, (nó thường được khuyên uống trong một số trường hợp), có thể đưa con người đến nguy cơ bị tổn thương gan. Các nhà khoa học nói thêm rằng các bệnh nhân thật sự cần Tylenol không nên ngung uống thuốc này và nên gặp bác sĩ của họ nếu thấy có những triệu chứng nghiêm trọng.
Dĩ nhiên, rượu vẫn còn là một thủ phạm đã khởi phát sự tổn thương gan, và nếu no đi đôi với chất acetaminophen, thì có thể thành một hỗn hợp chết người, bởi vì rượu có thể đưa đến sự tấn công của một enzyme gây tổn thương khác, là chất xúc tác sản sinh ra độc tố NAPQI.
Vấn đề còn cần phải tiếp tục được nghiên cứu, tuy nhiên việc dùng hai chất caffeine và acetaminophen cùng một lúc cũng nên tránh để bảo vệ lá gan.
Sưu tập của Nguyễn Châu
(*Enzyme là tên gọi chung những Protein xúc tác sinh học, là chất gây ra các phản ứng sinh hóa trong cơ thể động vật).